Betonstort filmen met een drone: zo leg je de stort goed vast

Een betonstort duurt een paar uur en is daarna voorgoed onder het oppervlak verdwenen. Wapening, stortnaden, leidingwerk in de vloer: na het afwerken zie je er niets meer van. Een dronevideo van de betonstort legt dat moment vast vanuit een hoek die vanaf de grond onmogelijk is: het hele vloerveld in één beeld, de pomparm in beweging, de ploeg die vak voor vak werkt. Hieronder: welke shots je nodig hebt, hoe je de vlucht inplant rond je stortschema, welke Nederlandse regels gelden en wat het kost.

Kort samengevat

• Een dronevideo van een betonstort documenteert wat na het afwerken onzichtbaar wordt: wapening, stortvolgorde en de staat van het werk op de stortdag.
• Plan de vlucht mee in het stortschema: een korte vlucht vóór de stort (wapening), tijdens de stort en na het afwerken levert het meest bruikbare materiaal op.
• De piloot heeft een vliegbewijs en een exploitantnummer nodig, en moet rekening houden met no-fly zones, wind en de privacy van omwonenden.
• Eén stortdag vastleggen kan met een losse videoshoot; wil je het hele project volgen, dan past een progressietraject met begin-, midden- en eindfase beter.

Inhoudsopgave

• Waarom je een betonstort vanuit de lucht vastlegt
• Wat een goede betonstortvideo laat zien
• De opname plannen rond je stortschema
• Regels: vliegbewijs, exploitantnummer en no-fly zones
• Privacy op en rond de bouwplaats
• Weer en wind op de stortdag
• Wat kost een dronevideo van een betonstort?
• Hoe wij een betonstort filmen
• Veelgestelde vragen
• Bronnen

Waarom je een betonstort vanuit de lucht vastlegt

Vanaf de steiger of de rand van de bouwput zie je een stort altijd in stukjes. Een drone hangt op enkele tientallen meters hoogte en laat de hele vloer, de opstelling van mixers en pomp en de bereikbaarheid van de bouwplaats in één frame zien. Dat maakt het beeld voor drie groepen waardevol.

Voor de aannemer is het documentatie. Je legt vast hoe de wapening erbij lag vlak voor de stort, in welke volgorde de vakken zijn gestort en hoe het werk er na het afwerken uitzag. Ontstaat er later discussie over scheurvorming, een sparing die verkeerd zit of een stortnaad, dan heb je beeld met datum en tijd in plaats van een herinnering.

Voor de projectontwikkelaar is het communicatie. Kopers en beleggers willen voortgang zien. Een betonstort is het moment waarop een project letterlijk fundament krijgt, en dat vertelt beter in 60 seconden luchtbeeld dan in een nieuwsbrief vol tekst.

Voor de architect is het presentatie. Juist in de ruwbouwfase is de maatvoering van het ontwerp het best zichtbaar: de contouren van de plattegrond, de verhouding tot de omgeving en de kavel. Dat beeld komt zelden terug zodra de gevel erop zit.

Bouwend Nederland ziet drones in de bouw ook breder terug: in een artikel over drones als alternatief voor hijskraan en bouwlift noemt de branchevereniging de Rotterdamse haven en windparken op zee als voorbeelden waar drones al worden ingezet op moeilijk bereikbare of risicovolle plekken. Voor een betonstort gaat het niet om logistiek maar om beeld, maar het principe is hetzelfde: je kijkt waar je anders niet veilig of niet makkelijk komt.

Wat een goede betonstortvideo laat zien

Een mooie compilatie van een stort is leuk, een bruikbare video is beter. Het verschil zit in de shots die je vooraf afspreekt. Deze vaste lijst gebruiken we als uitgangspunt.

Twee tips uit de praktijk. Laat de top-down opnames steeds vanaf exact dezelfde positie en hoogte maken. Dan kun je beelden van verschillende momenten, of van verschillende stortdagen, naast elkaar leggen en zie je in één oogopslag wat er veranderd is. En vraag naast video ook losse hoge-resolutiefoto's: met 50MP luchtfoto's kun je inzoomen op een detail van de wapening zonder dat het beeld uit elkaar valt, iets wat met een stilstaand frame uit een video niet lukt.

Wil je de stort als onderdeel van een langere reeks laten zien, dan is een timelapse het overwegen waard. In ons artikel over een timelapse van je bouwproject lees je hoe dat technisch werkt.

De opname plannen rond je stortschema

Een betonstort wacht niet op een dronepiloot. De mixers rijden volgens planning, de pomp staat op een vaste tijd klaar en een stort stilleggen voor een mooie opname is geen optie. Daarom begint een goede dronevideo bij de planning, niet bij de vlucht.

1. Deel het stortschema vroeg. Geef de stortdatum, de verwachte begintijd en de duur door zodra die bekend zijn, plus een reservedatum als de stort weersafhankelijk is.
2. Bepaal de hoofdmomenten. Meestal zijn dat drie momenten: de wapening vlak voor de stort, het hoogtepunt van de stort en het eindbeeld. Bij een grote vloer komen daar tussenopnames per vak bij.
3. Spreek een start- en landingsplek af. De piloot heeft een vrije plek nodig, buiten de looproute van de pomp en de mixers en uit de buurt van de kraan. Op een krappe bouwplaats in de stad is dat vaak het lastigste punt van de hele dag.
4. Stem af met de uitvoerder en de kraanmachinist. Iedereen op de bouwplaats moet weten dat er gevlogen wordt, waar en wanneer. Een kraan en een drone in hetzelfde luchtruim vragen om duidelijke afspraken.
5. Check de locatie op luchtruimbeperkingen. Ligt de bouwplaats in de buurt van een vliegveld, haven of industriegebied, dan kan er een no-fly zone gelden. Daarover meer hieronder.
6. Kijk de dag ervoor naar het weer. Het KNMI geeft in zijn weersverwachting een verwachting voor vandaag en morgen voor Nederland en een tekstverwachting tot en met dag 6. Wind is voor de drone belangrijker dan een buitje.
7. Spreek de levering af. Wanneer heb je ruwe beelden nodig, en wanneer de gemonteerde film? Voor een rapportage wil je vaak snel de foto's, terwijl de eindmontage een paar dagen later mag komen.

Plan je een avond- of nachtstort met bouwlampen, pompen en trilnaalden op een tijdelijke aansluiting, zorg dan ook dat de stroomvoorziening op orde is voordat de stort begint. Wie daar meer over wil weten, vindt praktische uitleg over tijdelijke stroom op bouwlocaties, van verdeelkasten tot veilige bekabeling. Of er bij donker gefilmd kan worden, hangt af van de locatie en de omstandigheden: bespreek dat vooraf met je dronepiloot.

Regels: vliegbewijs, exploitantnummer en no-fly zones

Een betonstort laten filmen door iemand met een drone uit de webshop is verleidelijk, maar op een bouwplaats wil je zeker weten dat de piloot legaal vliegt. Dit zijn de basisregels in Nederland.

Vliegbewijs. Volgens de Rijksoverheid moet je voor drones zwaarder dan 250 gram een vliegbewijs hebben. Welk bewijs nodig is, hangt af van het type drone en het soort vlucht. Binnen de open categorie spelen het Cx-label en het gewicht van de drone een rol: voor de lichtere klassen volstaat een online certificaat (A1/A3), voor vluchten dichter bij mensen is een aanvullend vaardigheidsbewijs (A2) nodig. Vraag je piloot naar zijn certificaten. Een professionele piloot heeft ze paraat.

Exploitantnummer. Iedere eigenaar van een drone, ook een bedrijf, moet zich volgens de Rijksoverheid registreren bij de RDW en een exploitantnummer aanvragen. Dat nummer staat zichtbaar op de drone, moet in de meeste gevallen ook digitaal in de drone worden geprogrammeerd (Remote ID) en is één jaar geldig, waarna je het jaarlijks verlengt.

No-fly zones. Rondom vliegvelden, havens, industrieterreinen en andere gevoelige locaties gelden beperkingen. Bouwplaatsen in bijvoorbeeld de Rotterdamse haven en het Botlekgebied liggen in een omgeving waar je dat altijd vooraf moet controleren. In ons overzicht van no-fly zones voor drones in Nederland lees je waar je wel en niet mag vliegen en hoe je dat controleert.

Als opdrachtgever hoef je deze regels niet zelf uit te voeren, maar je wilt wel dat je partij ze beheerst. Een vlucht die achteraf niet had gemogen, levert beelden op die je liever niet in je projectdossier hebt.

Privacy op en rond de bouwplaats

Een betonstort in een woonwijk trekt publiek. Buren kijken mee, voorbijgangers blijven staan en op de bouwplaats zelf werken soms tientallen mensen. Zodra een drone mensen herkenbaar in beeld brengt, ook als dat niet de bedoeling is, geldt volgens de Autoriteit Persoonsgegevens de AVG. De toezichthouder zet de basisprincipes voor drones met camera op een rij: je informeert betrokkenen, je filmt niet meer dan nodig is voor je doel en je gaat zorgvuldig om met de beelden. In sommige gevallen is zelfs een DPIA (een risicoanalyse voor gegevensbescherming) verplicht.

Wat betekent dat in de praktijk bij een betonstort?

• Kondig de vlucht aan. Een bord bij de bouwplaats of een bericht in de bewonersbrief over de stortdag is genoeg om omwonenden te laten weten dat er gefilmd wordt.
• Laat het team weten dat er gefilmd wordt. Bouwvakkers die niet in een promotievideo willen, moeten dat kunnen aangeven.
• Kies je kaders. Top-down opnames van de vloer laten het werk zien, niet de tuinen van de buren. Een goede piloot houdt de camera op het project.
• Ga zorgvuldig om met de bestanden. Spreek af wie de beelden krijgt en waar ze worden opgeslagen.

Weer en wind op de stortdag

Beton storten kan bij veel weersomstandigheden, vliegen niet altijd. Wind is de grootste beperking. Het KNMI spreekt van windstoten bij rukwinden vanaf 50 kilometer per uur, van zware windstoten vanaf 75 km/u en van storm vanaf windkracht 9. Bij zulke windstoten vlieg je niet boven een bouwplaats met mensen, pomparmen en een kraan. En vergeet niet dat het op hoogte vaak harder waait dan op maaiveld: een rustige ochtend in de bouwput kan op 40 meter hoogte een stuk onrustiger zijn.

Regen is minder zwart-wit. Lichte motregen hoeft een korte vlucht niet in de weg te staan, maar druppels op de lens maken beelden onbruikbaar. Bij twijfel is het verstandig om de belangrijkste shots (wapening vooraf en het eindbeeld) te prioriteren en de sfeershots te laten vallen. Juist daarom is het handig als de piloot snel kan schakelen en niet de hele dag op één vast moment vastzit.

Wat kost een dronevideo van een betonstort?

De prijs hangt af van wat je met de beelden wilt doen: alleen de stortdag vastleggen, of de stort als hoofdstuk in een langer verhaal. Dit zijn onze pakketten die daarvoor het meest gekozen worden.

Alle prijzen zijn per opdracht. De eerste 30 kilometer reisafstand is inbegrepen, daarna rekenen we € 0,23 per kilometer. Alle pakketten zijn inclusief professionele montage en levering via Dropbox.

Voor de meeste aannemers is de afweging simpel. Gaat het om één stort die je goed gedocumenteerd wilt hebben, dan is een videopakket met losse foto's genoeg. Is de stort het begin van een project dat je tot de oplevering wilt volgen, dan is bouwprogressie monitoring voordeliger dan losse shoots, omdat je opnames vanaf vaste posities maakt en aan het einde één samenhangende eindfilm hebt.

Hoe wij een betonstort filmen

Wij komen uit de bouw, en dat merk je op een stortdag. We weten dat de pomp vaak al vroeg in de ochtend klaarstaat, dat de uitvoerder geen tijd heeft voor vragen zodra de eerste mixer aanrijdt en dat de wapening niet op ons wacht. Daarom stemmen we de vliegmomenten vooraf af en zijn we er ruim voor de eerste kuub.

Voor ons is een betonstortvideo geen showreel, maar een stuk projectdossier dat er toevallig ook goed uitziet. We beginnen altijd met de documentatieshots: de wapening recht van boven, het overzicht van de bouwplaats, vaste posities die we later kunnen herhalen. Pas daarna komen de cinematografische shots langs de pomparm en de ploeg aan het werk. Zo heb je altijd de beelden die je nodig hebt voor je rapportage, ook als het weer halverwege de dag omslaat.

We vliegen met A1/A2/A3 gecertificeerde drones, filmen in 4K en fotograferen in 50MP. Na de stort monteren we de beelden tot een gebruiksklare film en zetten we alles via Dropbox voor je klaar, ruwe foto's en eindmontage netjes gescheiden. Je hebt één aanspreekpunt, van de eerste afspraak tot de levering. En als er iets verandert in het stortschema, bel je ons gewoon.

— Jeroen Tieman

Wil je je volgende stort laten vastleggen? Bekijk onze dronevideo-pakketten voor Zuid-Holland en Zeeland of kies voor luchtfotografie van je bouwproject als je vooral scherpe foto's voor je dossier nodig hebt. Meer over onze werkwijze en certificering lees je op de pagina over Jeroen Tieman.

Veelgestelde vragen

Hoe lang van tevoren moet ik een dronevideo van een betonstort boeken?

Zo vroeg mogelijk, zodra de stortdatum vastligt. Een stort verschuift regelmatig door weer of levering, dus geef ook een reservedatum door. Hoe eerder we de locatie kennen, hoe beter we luchtruim en start- en landingsplek kunnen controleren.

Gaat de opname door als het hard waait?

Niet bij windstoten waarbij veilig vliegen boven de bouwplaats niet meer kan. We beoordelen dat op de dag zelf, op basis van de verwachting en de omstandigheden ter plekke. Valt de vlucht uit, dan zoeken we samen een oplossing, bijvoorbeeld opnames van de afgewerkte vloer op een later moment.

Mag een drone zomaar boven mijn bouwplaats vliegen?

Alleen als de piloot het juiste vliegbewijs heeft, geregistreerd is bij de RDW en de locatie niet in een no-fly zone ligt of daarvoor toestemming heeft. Daarnaast moet hij rekening houden met de privacy van mensen in en rond de bouwplaats. Vraag je dronepiloot altijd naar zijn certificaten voordat hij vliegt.

Wanneer krijg ik de beelden?

Bij ons ontvang je de beelden via Dropbox, gemonteerd en direct bruikbaar. Spreek bij de boeking af wanneer je wat nodig hebt: foto's voor een rapportage zijn vaak sneller klaar dan een volledig gemonteerde film.

Kan ik de beelden ook gebruiken voor social media?

Ja. Met het pakket Social & Marketing monteren we de beelden in formaten voor YouTube, Shorts en Reels. Houd er wel rekening mee dat herkenbare personen in promotiemateriaal toestemming moeten hebben gegeven.

Bronnen

• Worden drones het alternatief voor de hijskraan en de bouwlift? | Bouwend Nederland
• De weersverwachting | KNMI
• Windstoten en storm | KNMI
• Hoe haal ik mijn vliegbewijs voor een drone? | Rijksoverheid
• Hoe registreer ik mij als eigenaar van een drone (exploitant)? | Rijksoverheid
• Basisprincipes voor het gebruik van drones met camera | Autoriteit Persoonsgegevens

Aanbevelingen

• Timelapse van je bouwproject met een drone: zo werkt het
• Luchtfotografie bouwproject
• No-fly zones voor drones in Nederland: waar mag je vliegen?